het parool elise t hart

HET PAROOL, 26 november 2018

‘Het is het geluid van nostalgie’

Elise ’t Hart heeft een hekel aan het dwingende gezoem van haar mobiele telefoon. Maar dat zal de eerste artist in residence van het Meertens Instituut niet horen als zij luistert naar opnames uit de Dialectenbank. Het instituut voor Nederlandse taal en cultuur, dat tot in detail werd vastgelegd in J.J. Voskuils magistrale romancyclus Het Bureau, archiveerde vanaf 1950 duizenden uren materiaal. Er wordt gesproken over gebruiken en gewoonten, gezongen en verhalen verteld.

“Die gesprekken beginnen vaak stroef, maar na een paar koppen koffie wordt het losser, dan zit je echt aan tafel bij zo’n landarbeider uit Friesland of een slager uit Limburg,” vertelt ’t Hart. “Ik kan de dialecten niet altijd goed volgen, maar dat is niet erg. Tussen de regels door hoor je andere, non-verbale dingen. Het rinkelen van kop en schotel, tikkende klokken, fluit- ketels, het rrrrrrring-rrrrring van de telefoon, het constant afstrijken van lucifers om sigaret- ten aan te steken. Huizen waren vroeger minder goed geïsoleerd dus dringen ook geluiden van buiten door: vogels of auto’s die veel luider klonken dan nu. Het is het geluid van nostalgie.”

Door Edo Dijksterhuis, lees hier het hele artikel


vpro gids elise t hart

VPRO GIDS, OKTOBER 2018

Elise ‘t Hart brengt samen met Nils Davidse (‘We zijn partners in de liefde en de kunst’) twaalf oude huisorgeltjes naar het Kruithuis. ‘Elk orgeltje heeft z’n eigen stijl en geluid, bepaald door het bouwjaar en gevormd door het gebruik en de plek van herkomst’. De een mist een toets, bij de ander laten de registers een beetje los. ‘Dat heeft een charmant gekraak tot gevolg’.
’t Hart plaatst onder de noemer Organa (Kruithuis NM)’ alle orgels in één ruimte, de Bomzaal, waarna ze met Davidse luistert hoe de klanken daar zijn. ‘Soms klinken tonen ergens langer door bijvoorbeeld, daarom componeren we wat je hoort altijd ter plekke.’ Bezoekers zullen tussen de ortgeltjes door lopen en kunnen zich desgewenst over de achtergrond van de opgestelde muzikale meubels laten informeren middels een boekje. ‘Daarin staan portretjes van de orgels. We vertellen iets over hun geschiedenis en over details als onstane scheurtjes, de vormgeving of gebruikte houtsoort. Zo kan wat je hoort nog meer gaan leven.’

Door Angela van der Elst, klik hier voor het hele artikel.


volkskrant science of sound

Volkskrant, 7 september 2018

In een voormalige scheepsmotorenfabriek in Dordrecht roepen zestien kunstenaars sonore (en soms oorverdovende) geluiden op, die de bezoeker laten reizen door ruimte en tijd.

‘Hoe komt het toch dat geluid kan maken dat je denkt ergens anders te zijn?’ De vraag die de Britse kunstenaar Justin Bennett zich stelt is een mooie. Want het is waar: zoals een geur in een enkele seconde herinneringen aan vroeger kan ophalen, zo doet een bepaald geluid je meteen denken aan een stad, gebouw of landschap.

Proef op de som is de tentoonstelling waaraan Bennett deelneemt in DordtYart, het Dordtse kunstcentrum aan de Beneden Merwede. Titel: Science of Sound. De tentoonstelling geeft een overzicht van geluiden en klanken die, hoe abstract ze op zichzelf ook zijn, je over kilometers afstand kunnen laten dwalen.

Een treingeluid uit een megafoon? Onmiddelijk sta je op het stationsperron. Oorverdovend (elektronisch) krekellawaai? Een zomeravond in het Italiaanse binnenland. Knikkers die door holle pijpen en over golfplaten naar beneden rollen? De hervonden kindertijd. Krijsende meeuwen? Afsluitdijk.

Een kleine 25 geluidswerken van zestien kunstenaars zijn er in en buiten de gigantische hal van een voormalige scheepsmotorenfabriek te beluisteren. Het knettert af en toe behoorlijk tegen je trommelvliezen. En dat alles begeleid door de sonore bromtoon van een paar pianoharpen die het duo Mike Rijnierse en Rob Bothof door de ruimte laten schommelen.

Het is duidelijk dat in en rondom deze constructiehal muziek noot voor noot en toon voor toon uit elkaar en weer anders in elkaar wordt gezet. Het beste voorbeeld is misschien wel de bijdrage van Edwin van der Heijde, die een aantal pneumatische ventielen tegen elkaar openzet, er met korte tussenpozen lucht doorheen perst en ritmen oproept die je per minuut in een andere stemming brengen.

Toch verrassend: hoe een wetenschappelijk mechaniek, dat je eerder in een laboratorium verwacht, toch sferen weet op te roepen die je door tijd en ruimte laat reizen, zoals Justin Bennett had voorspeld.

Door Rutger Pontzen, klik hier voor het online artikel.


Elsevier, Elise 't Hart

Elsevier, ISSUE NO52 (DEC), DEC 2017/jan 2018

Elsevier Weekblad spreekt vijf beloften over hun werk, inspiratie en plannen voor 2018. 

Elise 't Hart (26) 'Maakt kunst waarbij beeld en geluid samengaan. Ontving in september de Werkbijdrage Jong Talent van het Mondriaan Fonds. Kan daarmee een jaar lang ideeën ten uitvoer brengen.'   

Elsevier

Lees hier het hele stuk

 


IMG_2549 copy.jpg
MetropolisM, REMIX

metropolisM, Issue no5 (okt-nov), oktober 2017

'Voor haar programma van dit jaar koos ze voor een museumwaardig overzicht van geluidskunst van vroeger en nu. De ambitie is een dwarsdoorsnede van de geluidskunst te bieden aan de hand van enkele grote namen van weleer en enkele jonge kunstenaars. Werk van Dick Raaijmakers, Paul Panhuysen en Nico Parlevliet is te zien, naast dat van Maria Barnas, Elise 't Hart (tevens curator samen met Lyda Vollebregt, initiatiefnemer van DordtYart), Robert Lambermont, Tamar Harpaz en enkele andere.
(...) Het is bijzonder om hier twee Ideofonen te zien. Ze worden bijna nooit getoond en zijn nog minder vaak te horen,, omdat de speakers te kwetsbaar zijn. Ze staan hier symbool voor het begin van de Nederlandse geluidskunst, gemaakt door de man die als conservatorium docent in de loop der jaren heel veel geluidskunstenaars geïnspireerd heeft. Elise 't Hart brengt Raaijmakers een eerbetoon in een samen met Nils Davidse gecreëerde installatie die bestaat uit oude elektronische huisorgeltjes, waaronder een exemplaar waaraan Raaijmakers, die lang bij Philips werkre, heeft meegebouwd. Op elk apparaat zijn toetsen via stukken plakband aangeslagen, waarmee een stemmig muziekstuk wordt gecomponeerd.
(...) Het tekent hoezeer deze geluidstentoonstelling hier op zijn plek is. Het gebouw biedt de geluidskunst een context die haar in een verrassend breder perspectief plaatst. Elders in dit nummer wordt geschreven over de ideale plaats voor de geluidskunst. Ik geloof dat DordtYart in Dordrecht die al gevonden heeft.'

Domeniek Ruyters 


Elise t Hart, mondriaan fonds

WERKBIJDRAGE JONG TALENT, SEPTEMBER 2017

Blij, heel blij, en verheugd ben ik met nieuws van het Mondriaan Fonds: ik ontvang dit jaar de Werkbijdrage Jong talent! Deze bijdrage is bedoeld voor beloftevolle beeldend kunstenaars tot uiterlijk vier jaar na hun opleiding. Doel is artistieke ontwikkeling en cultureel ondernemerschap te stimuleren zodat werk tot stand komt dat een betekenisvolle bijdrage kan leveren aan de hedendaagse beeldende kunst in Nederland.


Elise 't Hart, Trouw, september 2017

TROUW, SEPTEMBER 2017

'Vreemde hakken op de plavuizen, de klok die stopt met tikken, de koelkast die afslaat. Huisgeluid is er altijd, en het verandert continu. Je hoort het pas als het anders is, anders dan normaal. Het 'Instituut voor Huisgeluid' verzamelt het sinds 2013. Opnames van het geluid zelf, zo mogelijk de bron van het geluid - het 'instrument', en uitgeschreven gesprekken met de eigenaren, ontvangers of waarnemers. Oprichtster en kunstenaar Elise 't Hart (1991) toont een paar van die charmante verzamelingen bij de geluidskunsttentoonstelling 'Sense of Sound', in de oude fabriekshal van Dordtyart in Dordrecht.'

[...] Nostalgie en moderne techniek kunnen ook samengaan, bewijst het Instituut voor Huisgeluid. Voor wie verhuist of bij wie op een andere manier iets verandert en daardoor een geluid zal missen of al mist, kan het geluid laten reconstrueren en opnemen en met een druk op de knop opnieuw laten klinken. Het instituut kan ook een huisgeluidportret maken: in een geluidsreportage van ongeveer een kwartier zoekt het met de bewoners naar geluiden die hen een huiselijk gevoel geven, hen irriteren of die ze belangrijk vinden. Zodat de geluiden ook worden opgemerkt als ze níet storen of veranderen. We kunnen immers niet zonder ze.

Klik hier voor de review door Joke de Wolf


Museumtijdschrift Sense of Sound

Museumtijdschrift, augustus 2017


'De tentoonstelling ‘Sense of Sound’ in de Dordtse Biesboschhal vat een halve eeuw Nederlandse geluidskunst samen in veertien werken. Een zeldzaam genot voor oor én oog.'

Klik hier voor de review door Edo Dijksterhuis.


Algemeen dagblad, augustus 2017

AD, augustus 2017 copy.jpg

AD, augustus 2017


'Het lijkt mij heel mooi om alles in één keer tegelijk aan te zetten. Ik ben heel benieuwd hoe een halve eeuw geluidskunst samen klinkt'

Klik hier voor het hele interview.

 


Jegens en Tevens

JEGENS & TEVENS, AUGUSTUS 2017

'Organa van Elise ‘t Hart en Nils Davidse is een ware eyecatcher. De geluiden van de 8 (huis)orgeltjes resoneren prachtig in de fabriekshal en de orgeltjes – de een nog mooier dan de ander – lokken je als kleine, bevallige sirenes naar zich toe.'

Klik hier voor de hele review door Nathalie van der Lely.